KKTC`NIN HUKUKI STATUSU

 BIRLESMIS MILLETLER GUVENLIK KONSEYI 541 VE 550 SAYILI KARARLARININ HUKUKEN GECERSIZLIGI

      They call us rebels. But the dictionary defination of a rebel or a rebellion is " rebellion is an open renunciation of the authority of government to which one owes obedience and resistance to its officers and laws. The Turkish community owes no obedience to the Greek authority in Cyprus. There can only be a Cyprus Government as long as the Turkish side of the administrators is in corporporated in that Government and the constitutional set-up is maintained - not otherwise.Therefore, if this unlwaful organization of Greek administratiors tries to impose its will on us, we shall react.it is our natural duty to react then we shall react- and the entire matter is leading to that point.

  Rauf Denktas,

5 Agustos 1965,

Birlesmis Milletler Guvenlik Konseyi 1235 sayili oturum tutanaklari 103 nolu paragraf.

  In order to prevent a Greco-Turkish war and to put an end to a civil war in Cyprus, a SUI GENERIS state of partnership was established. It is this partnership which was destroyed in 1963 and the whole exerciese since then has been re-established this partnership, for which there is a formula.

  Rauf Denktas

4 Mayis 1984

Birlesmis Milletler Guvenlik Konseyi 2534 sayili oturum tutanaklari 22 nolu paragraf.

  It may be recalled that, the island of Cyprus became a bicommunal Republic, pursuant to the agreements reached in February 1959 in Zurih and London between the parties - namely, the Greek Cypriots, the Turkish Cypriots, Greece, Turkey and the Unitede Kingdom of Great Britain and Northern Ireland.

  Bay Carr , Jamaika BM Buyukelcisi

7 Mayis 1984

Birlesmis Milletler Guvenlik Konseyi 2535 sayili oturum tutanaklari 5 nolu paragraf

  Onemli Not;

  Bu calismada Birlesmis Milletler Guvenlik Konseyi 365, 367 sayili kararlari ile Birlesmis Milletler Genel Kurulu 3212 sayili kararina ozellikle deginilmemistir.

  09/06/2009 tarihinde Birlesmis Milletler Guvenlik Konseyi`nde S/2009/296 dagitim numarasi ile yayimlanan  Kibris Cumhuriyeti ismini kullanan Guney Kibris Rum Kesimi`nin mektubu Birlesmis Milletler hukuku icerisinde incelendiginde Birlesmis Milletler Guvenlik Konseyi`nin 186, 541 ve 550 sayili kararlarinin hukuken gecerliliginin kalmadiginin tekrar ortaya cikmistir. Kibris Cumhuriyeti ismini kullanan Guney Kibris Rum Toplumu Birlesmis Milletler Guvenlik Konseyi`ne gondermis oldugu bu mektup ile resmi olarak 16 Agustos 1960 tarihinde kurulan Kibris Cumhuriyeti`ni lavg ettigini 1963 yilindan itibaren bir kez daha beyan ettigi Birlesmis Milletler hukuku icerisinde kabul edilmesi gerekmektedir.

  S/2009/296  sayili Kibris Cumhuriyeti ismini kullanan Guney Kibris Rum Kesimi`nin mektubunun 3 nolu paragrafinda , Kibris Cumhuriyeti`nin "Ortak Bir Devlet"  (The Republic of Cyprus which gained its independence in 1960 after centuries of colonization, was not a " partnership state", nor did it comprise more than one people. The two communities, along with the other religious groups, constitute the Cypriot people and are equal citizens of the Republic of Cyprus  whose rights are guaranteed by the Constitution, regardless of ethnic background or religious persuasion)  yazilmaktadir. Guney Kibris Rum Kesimi`nin Kibris Cumhuriyeti`nin bir ortak devlet olmadigi ifade etmesi  Birlesmis Mileltler Antlasmasi 73. Maddesinde belirtilen somurgelerin Kendi Kaderlerini Tayin Hakki hukuku icerisinde Kibris Adasi`nda yasayan Kibris Turk toplumunun 16 Agustos 1960 Lefkosa Antlasmasi ile  Kendi Kaderini Tayin Hakki`nin ,Kibris Rum Toplumu ile beraber, Kibris Cumhuriyeti icin kullanildiginin inkar edildiginin ifadesidir  ayni zamanda ise Birlesmis Milletler Antlasmasi`nin 4. Maddesine gore Birlesmis Milletler`e uye olan Kibris Cumhuriyeti`nin , 4.Maddeden kaynaklanan uyelik sorumluluklarini kabul etmediginin de resmi belgesidir.

  Kibris Cumhuriyeti 16 Agutos 1960 tarihinde Kibris Cumhurbaskani Makarios`un 16 Agustos 1960 tarihli, Kibris Cumhurbakani Yardimcisi Dr. Fazil Kucuk`un onaylamasi ile gondermis oldugu telgraf ile( BM Evrak Kayit Numarasi  S/4435 ) Birlesmis Milletler orgutune uyelik basvurusunda bulunmustur. Kibris Cumhuriyeti`nin uyelik basvurusundan sonra normal prosedur isletilerek  Kibris Cumhuriyeti`nin basvurusu Birlesmis Milletler Guvenlik Konseyi`nin 24 Agustos 1960 tarihinde 892  sayili oturumununda gorusulerek onaylanmis  ve Birlesmis Milletler Genel Kurulu`nun  15.sezonunda 20 Eylul 1960 tarihli 864 nolu toplantisinda Birlesmis Milletler Antlasmasi`nin 73. Maddesine gore basvuruda bulunan Kamerun, Togo, Madagaskar, Somali, Kongo, Benin, Nijer, Burkina Faso, Fildisi Sahilleri, Cad, Kongo, Gabon,Orta Afrika Cumhuriyeti ile birlikte uye olmustur. Birlesmis Milletler Guvenlik Konseyi`nin 892 sayili oturumunda aldigi karar , Kibris Cumhuriyeti`nin sinirli bir cumhuriyet oldugu konusunda aldigi ilk karardir. Kibris Cumhuriyeti , anayasasi`nin degismez maddeleri, Garanti ve Ittifak Antlasmalari 16 Agustos 1960 Lefkosa Antlasmalari`nin imzalanmasi sonrasinda Birlesmis Milletler`e basvuruda bulunmus ve 16 Agustos 1960 Lefkosa Antlasmalari ve anayasasinin degismez maddeleri ile Birlesmis Milletler Guvenlik Konseyi`nce basvurusu onaylanmistir.

  Kibris Cumhuriyeti diger devletler gibi Birlesmis Milletler Antlasmasi`nin 4.Maddesine gore sorumluluklarini kabul ederek Birlesmis Milletler orgutune uye olmustur.

  Kibris Cumhuriyeti`nin Birlesmis Milletler Antlasmasinin 73. maddesine gore  Kendi Kaderini Tayin Hakki`nin ne sekilde kabul edildigi, Kibris adasinin kendi tarihsel gerceklerine gore nasil bir seyir izledigi, Kibris Cumhuriyeti`nin Birlesmis Milletler hukuku icerisinde kabul edilmis tarifinin ne oldugunun tekrar hatirlanmasi zorunlulugu bulunmaktadir.

  Kibris Cumhuriyeti`nin Birlesmis Milletler`e uyeliginin kabul edildigi 24 Agustos 1960 tarih 892 sayili Birlesmis Milletler Guvenlik Konseyi oturum tutanaklarinin tekrar hatirlanmasi Birlesmis Milletler hukuku icerisinde ki Kibris Cumhuriyeti`nin hukuki statusunun ortaya cikarmaktadir. ( 1 )

  892 Birlesmis Milletler Guvenlik Konseyi oturumi tutanaklarinin 8 nolu paragrafinda  Ingiliz Buyukelcisi Bay Beeley ,Birlesmis Milletler Guvenlik Konseyi `ne Kibris`daki anayasal gelismelerin cetrefilli halini, birbirini ile ters dusen ozlemleri olan iki ana toplumun, cogunlukta bulunan Kibris Rum toplumu ve azinlikta bulunan Kibris Turk toplumu arasinda yasandigini hatirlatarak, 1958 yilinda Genel Konseyi`n 13 .sezonunda yasanan atesli tartismalara gonderme yapmis , nihai olarak oybirligi ile alinan Genel Kurulu`n 1287 sayili kararini okumustur, Genel Kurulu`n  ilgili kararinda taraflarin Kibris konusunda bariscil, demoktarik ve adil bir sonuca Birlesmis Milletler Antlasmasi cercevesinde ulasacaklarina dair calisma yapacaklarina dair guveni belirtilmektedir."

  Bay Beeley , 9 nolu paragrafta , Genel Kurul`un bu guvenin bosa cikarilmadigini, 11 Subat 1959 tarihinde Yunanistan Kralligi Basbakani ile Turkiye Cumhuriyeti Basbakani`nin bugune kadar 2 halki ve Kibris da yasayan 2 ilgili toplumu bolen ana konular uzerinde antlasmaya vardiklarini, ilerlemenin onunde ki engel asildigini ve sadece 8 gun sonra  Ingiltere Londra da imzalanan deklerasyon konusunda bilgi vermistir. Kibris sorununa nihai cozumu aciklayan deklerasyona ayrica Kibris Rum toplumu lideri ve Kibris Turk toplumu lideri de kabul ettiklerini beyan ederek imzalanmistir.  aciklamasinda bulunmustur.

  Bay Beeley 12 nolu paragrafda ise Kibris anayasasi`nda Kibris Rum Toplumu ve Kibris Turk Toplumu disinda yer alan ufak dinsel gruplarin temel insan haklari ve cikarlarinin koruma altina alindigini belirtmistir.

  892 Sayili Birlesmis Milletler Guvenlik Konseyi tutanaklarinin 31 nolu paragrafinda Yunanistan Kralligi Buyukelcisi Bay Economou - Gouras , 16 Agustos 1960 tarihinde bagimsizligini kazanan Kibris`in Birlesmis Milletler Antlasmasi`ndan kaynaklanan sorumluluklarini kabul ettigine dair guvenini belirtmistir.

  892 Sayili Birlesmis Milletler Guvenlik Koseyi tutanaklarinin 55 nolu paragrafinda Amerika Birlesik Devletleri adina konusan Bay Lodge, bilinen tarihi bir gercek olarak , Kibris`in bagimsizligi`nin Kibris`ta yasayan bircoklari icin ilk tercih olmadigini veya belki de Kibris`in cogunlulugun birinci tercihi olmadigi belirterek, " Enosis ( Birlesme ) " ve Partitation ( Taksim) birbiriyle celisen Kibris toplumu`nda ki isteklerden yasanan aci deneyimlerden  dolayi tum Dunya`nin derin uzuntuler yasadigini belirtmis, ne zaman ki Ingiltere, Yunanistan, ve Turkiye, Kibris`da ki toplum temsilcileri ile birlikte Kibris`in bagimsizligi icin antlastiklari zaman , bunun Amerika Birlesik Devletleri`n de mutlulukla karsilandigini ifade etmistir.

  892 Sayili Birlesmis Milletler Guvenlik Konseyi tutanaklarinda Arjantin adina konusan Bay Amedo`nun konusmasinin onemli noktalara Birlesmis Milletler hukuku icerisinde vurgulamaktadir. Mr Amedo tutanaklarin 45 nolu paragrafinda  , meshur "Question of Cyprus"" Kibris Sorusu" konusunun Genel Kurulu`nda bir cok sezonunda atesli tartismalara sahne oldugunu 46 nolu paragrafda ise Zurih metinlerinin , Londra ve Lefkose antlasmalari ile onaylandigini, her ne kadar taraflari tam olarak tatmin etmese bile, taraflarin asli istekleri ile uyum gosterdigini belirtmistir. ( Question of Cyprus -  Kibris Sorusu sadece Kibris adasina yonelik kurulmus bir Birlesmis Milletler cumlesi degildir, Birlesmis Milletler Antlasmasinin 73 Maddesi icerisinde yer alan tum somurge ulkeleri bu cumle ile Birlesmis Milletler`de anilmaktadir,  " Question of Togo,  Togo Sorusu " gibi. )

  Arjantin ve Ingiliz temsilcilerinin Birlesmis Milletler Guvenlik Konseyi`nde ki konusmalari Kibris Cumhuriyeti`nin hukuki statsunu ortaya cikarmaktadir. Her iki konusma da 1287 sayili Birlesmis Milletler Genel Konseyi`nin karari cercevesinde taraflarin Zurih`de bir araya geldikleri, 8 gun sonra 19 Subat 1959 tarihinde taraflarin Londra`da bir araya geldikleri nihai Kibris cozumu konusunda karara vardiklarini dile getirmislerdir. 5 Kasim 1958 tarihli,782 sayili toplantisin da  Birlesmis Milletler Genel Kurulu`nun 1287 sayili karar ile 16 Agustos 1960 tarihinde Kibris Cumhurbaskani Makarios tarafindan yapilan Kibris Cumhuriyeti`nin uyelik basvurusu arasinda  taraflar arasinda yapilan antlasmalar 1287 tarihli Genel Kurul karari cercevesinde yapilmistir denmesi dogru yaklasimdir. Bu cercevede Kibris konusunda yapilan 11 Subat 1959 Zurih ve 19 Subat 1959 Londra Antlasmalari hukuki kaynagini Birlesmis Milletler Genel Kurulu`nun 1287 sayili kararindan almaktadir. Birlesmis Milletler Genel Kurulu`nun 1287 sayili kararinin hukuki ise, Birlesmis Milletler Antlasmasi`nin 73. Maddesi`nden kaynaklanmaktadir.

  Nufus olarak cogunluk Kibris Rum toplumuna gore azinlikta olan Kibris Turk toplumu`nun Kendi Kaderini Tayin Hakki cercevesinde ortak cumhuriyeti`in kurucu unsuru olarak Birlesmis Milletler Genel Kurulu`nun aldigi karar ile gerceklestirilen 11 Subat 1959 Zurih ve 19 Subat 1959 Londra Antlasmalari cercevesinde kabul edilmis, Kibris Adasi`nda yasayan diger azinliklarin statusu ise Ingiltere temsilcisi Bay Beeley`in Birlesmis Milletler Genel Kurulu`nun 892 sayili oturumun 12 paragrafinda aciklandigi uzere ayrica belirlenmistir. Birlesmis Milletler, Kibris`in uyeligini bu hukuk icerisinde kabul etmistir.

  Kibris konusunda Birlesmis Milletler Genel Kurulu`nun 73. Madde cercevesinde ki nihai 1287 sayili kararinda gecen Taraflar kelimesinin incelenmesi Kibris adasinda Birlesmis Milletler Antlasmasi 73.Madde cercevesinde Kibris`da nufus olarak cogunluk Rum toplumu ve nufus olarak az Turk toplumunun beraber Kendi Kaderini Tayin Hakki bulundugunu ve bunun ortak cumhuriyet icerisinde kullanildigini ortaya cikaracaktir. Bunun icin 1954 yilindan ,16 Agustos 1960 tarihinde kurulan Kibris Cumhuriyeti`ne kadar gecen sure icerisinde Birlesmis Milletler belgelerinin net ortaya konmasi gerekmektedir. Bu sayede nufus olarak az olan Kibris Turk Toplumu`nun Kibris Cumhuriyeti`nde azinlik olmadigi, cumhuriyetin asli kurucu unsuru oldugu  net ortaya cikacaktir

  1954 YILI

  Yunanistan Kralligi 16 Agustos 1954 tarihinde Birlesmis Milletler`e  basvurarak, Genel Kurulu`n 9. sezonunda "Kibris nufusu icin Birlesmis Milletler `in kendi kaderini tayin hakki ve insanlarin esitligi ilkesi cercevesinde basvuruda bulunmustur, acikliyici notta 1950 tarihinde Rum Ortodoks Kilisesi tarafindan bir plebisit yapildigini ve oy verenlerin % 95 `inin Kibris Adasi`nin Yunanistan ile birlesmesi noktasinda oy verdigini belirtmistir. Yunanistan Kralligi`nin basvurusunda Birlesmis Milletler Antlasmasi`nin 1. Maddesinin 2 paragrafina , 10. Madde ve 14. Maddeye gonderme yapmistir.

  14 Kasim tarihinde toplanan Birlesmis Milletler 1 nolu Politik Komite Yunanistan`Kralligi`nin basvurusunu gundeme almistir. Yunanistan Kralligi taslak bir karar sunmustur,Kibris Adasi`nda ki nufus uzerine Kendi Kaderini Tayin Hakkini `nin Genel Kurulca uygulanmasini istemistir. I nolu Politik Komite toplantisi`nda Yeni Zelanda ayri bir taslak metin sunmus ve Genel Kurulu`n daha fazla konusu incelememesini istemistir. Politik Komite de yapilan oylama ile Yeni Zelanda`nin taslak kararinin gorusulmesine oncelik verilmesi kararlastirilmistir. (  28 evet, 15 hayir, 16 eksik ). Yeni Zelanda`nin taslak karari`na  Kolombiya ve El Salvador`un eklentisi ile taslak karar metni 1 nolu Politik Komite`de onaylanmistir. ( 49 evet, 0 hayir, 11 eksik ) 17 Kasim 1950 tarihinde Genel Kurul, Politik Komite`nin kararini 814 numarali Genel Kurul karari olarak oylayarak kabul etmistir. ( 50 evet, 0 Hayir, 8 Eksik ) 

  Genel Kurul aldigi karar ile Kibris sorusu icin Kibris Adasini nufusunda ki halklarin kendi kaderini tayin hakkini gundeme almamistir.

  1955 YILI

  21 Eylul 1955 tarihinde Yunanistan Kralligi, Birlesmis Milletler Genel Kurulu`nin 10 sezonunda  " Question of Cyprus, Kibris Sorusu" nun gundeme alinmasi icin Birlesmis Milletler Genel Kurulu`na basvurusu uzerine toplanmis,toplantiya Turkiye Cumhuriyeti ve Yunanistan Kralligi`i da davet edilmistir. Ingiltere temsilcisi, her ne kadar Kibris Sorunu Ingiltere`nin sorumlulugunda olsa bile, Londra`da Yunanistan Kralligi ve Turkiye Cumhuriyeti`ni davet ettiklerini, Kibris Sorusu konusunda Birlesmis Milletler`in dahil olmadigini belirterek 1923 yilinda Yunanistan`in da yer aldigi Lozan Antlasmasi`nda Kibris`in Ingiltere`ye gecisinin onaylandigini, Ege Adalari noktasinda Yunanistan `in koydugu serhi Kibris icin koymadigini belirtmis, Kibris `i kendi hakimiyetine almak istedigini belirtmistir. Yunanistan Kralligi Birlesmis Milletler Antlasmasi`ndan kaynaklanan kendi kaderini tayin hakki cercevesinde Kibris`da yer alan belirgin bir ulusal kimligin dilekcesine destek verdiklerini belirtmis, Londra Konferansi sirasinda Ingiltere`nin ne yapici ne de demoktatik oldugunu belirterek, Birlesmis Milletler Antlasmasinin uygulanmasini talep etmistir. Turkiye Cumhuriyeti Genel Kurulu`n konuyu gundeme alinmasina 2 noktada karsi cikmistir, Kendi Kaderini Tayin Hakki noktasinda degil Kibris Adasi`nin Yunanistan ile birlesmesi noktasinda Yunanistan Kralligi`nin basvuruda bulundugunu, konunun Ingiltere`nin ic meselesi oldugunu belirtmistir

  Yapilan oylama sonrasinda, Genel Kurulu`n Kibris Sorusu`nu gundeme almamasi karari 7`e karsi 4 ve 4 eksikle , Birlesmis Milletler Genel Komitesi tarafindan kararlastirilmistir. 2 gun sonra ise Genel Kurul 28`e 22 ve 10 eksik ile Genel Komite`nin aldigi karari onaylamis ve Kibris Sorusu , 1955 yilinda Genel Kurul`da gorusulmemistir.

  1956 YILI

  13 Mart 1956 tarihinde Yunanistan Kralligi, Kibris Sorusu`nun Birlesmis Milleter Genle Kurulu`nun 11. sezonunda gundeme alinmasini istemistir. 12 Ekim 1956 tarihinde ise Ingiltere Kibris`daki terorizme Yunanistan tarafindan destek konusunun Genel Kurulu`n gundeme alinmasini istemistir, acikliyi notta ise , terorist organizasyon tarafindan bugun kadar oldurulmus olan 196 kisinin 114`unun Kibris `li oldugu belirtmistir.

  14 Kasim 1956 tarihinde Genel Kurul, Yunanistan ve Ingiltere`nin gundem isteklerinin ortak tek bir gundem maddesi  olarak birlestirilmesi icin Genel Komite`ye tavsiye kararini iletmistir. Ingiltere her ne kadar Birlesmis Milletler Antlasmasi`nin 2 . maddesinin 7. paragrafina gore Kibris  Ingiltere`nin ic meselesi olmus oldugu halde , Genel Kurul`un tavsiye kararina karsi  oy kullanmayacaklarini belirtmistir. Yunanistan Kralligi ,  Kibris`in Ingiltere`nin ic meselesi beyan etmenin , koloni sorununun olmadigi manasina geldigini, gecmis donemlerde de Genel Kurul`un Kibris konusunda kararlar aldigini hatirlatarak , Ingiltere`nin gundem onerisi ile birlestirilmesine karsi cikmayacaklarini belirtmistir. Genel Kurul "  Kibris Sorusu" nu 2 maddelik gundem ( a- Ingiltere`nin Kibris`da Yunanistan Kralligi`nin terorizme destek olmasi , b- Kibris nufusunu olusturan Halklarin Kendi Kaderini Tayin Hakki ) ile Bırlesmıs Milletler Politik Komitesi`ne gondermistir.

  Birinci Komite 18 -22 Subat 1956 tarihinde 10 oturumda " Kibris Sorusu" nu gorusmustur. Politik Komite`deki gorusmeler sirasinda ilk olarak 3 taslak karar metin oya sunulmustur. Yunanistan Kralligi tarafindan sunulan ilk taslak metin " Kibris Halki nin Kendi Kaderini Tayin Hakki " konusunda ki  metnidir. Ingiltere tarafindan  Yunanistan Kralligi`nin Kibris`daki terore destek ve cesaretlendirmesine karsi bir taslak metin sunmustur. Yunanistan Kralligi 3. bir taslak karar metni sunarak gerek Ingiltere`nin gerekse de Yunanistan`in gundem maddesi onerileri uzerine " Gercekleri Bulacak , Fact Finding " , Birlesmis Milletler`e uye 7 ulkeden olusan bir komitenin kurulmasini onermistir, bu komiteye Yunanistan Kralligi ve Ingiltere`nin her turlu destegi vermesi onermistir. Yunanistan Kralligi`nin onerisinde Turkiye, Kibris Turk toplumu adina yer almamaktadir. 21 Subat 1956 tarihinde Panama Cumhuriyeti 4. bir taslak karar metnini Politik Komiteye sunmustur. Panama Cumhuriyeti , Birlesmis Milletler`e uye 5 ulkeden olusan bir komitenin kurulmasini, ayni zaman da Genel Kurul`un, Ingiltere,Yunanistan ve Turkiye`den her turlu yardim ve destegi istemesini istemistir.

  4 taslak karar metni Politik Komite`de oylanmadan, Hindistan 22 Subat tarihinde bir taslak karar metni ni Politik Komiteye sunmustur ve Politik Komite , Hindistan`in taslak karar metninin oylanmasina oncelik vermeyi karar almistir. Yapilan oylama ile 76`a karsi 0 oy ve 2 eksik ile Hindistan`in taslak metni Politik Komite`de kabul edilmistir.  Politik Komite`de Hindistan`in onerisi kabul edilmesinden sonra Panama, Ingiltere ve Yunanistan kendi taslak karar metinlerini oylamadan cekmislerdir.26 Subat tarihinde Politik Komite`nin karari Genel Kurul`da 57 kabul, 0 red ve 1 eksik ile kabul edilmistir. ( Ek 5 ) Karar metninde Kibris Sorusuna Birlesmis Milletler Antlasmasi`nin ilkeleri ve amaclari ileuyum icerisinde bariscil, demokratik ve adil cozumun bulunmasi icin istek belirtilmis ve gorusmelerin yeniden baslamasi ve sonuna kadar devam etmesine dair umit belirtilmistir.

  Alinan karar ile " Kibris Sorusu"`nda gorusmeler de taraflar ismen belirtilmemistir , Yunanistan`in taslak karar metnin de Kibris`in Kendi Kaderini Tayin Hakki icin olusturulacak  7 uye ulkeden olusun komite ve Ingiltere, Yunanistan`in bu komiteye yardimci olmasi oylanmadan Yunanistan tarafindan geri cekilmistir, Panama  Turkiye`yi Kibris Turk Toplumu adina taraf olarak taslak karar metnine yazmistir. Genel Kurul`un karari`nda ise gorusmelerin yeniden baslamasi ve sonuna kadar devam etmesine dair umit belirtilmistir.

  1957 YILI

  12 Temmuz `da Yunanistan Genel Kurul`un 12. sezonunda  Kibris`in gundeme alinmasi icin basvuruda bulunmustur, Genel Kurul`un 20 Eylul karari ile Kibris Sorusu, Politik Komiteye gonderilmistir. Politik Komite`de Amerika Birlesik Devletleri  ilgili olan her kesimi kabul edecegi bir cozume ihtiyacin oldugunu belirtmistir. Ingiltere Yunanistan , Turkiye ve Kibris nufusunun temsilcileri ile gorusmeler yolu ile cozumun bulunmasini istediklerini ama bunun Yunanistan tarafindan kabul edilmedigini dile getirmistir.Yunanistan , Ingiltere`nin Yunanistan, Turkiye ve Ingiltere arasinda ki gorusmelerle sorunun cozulme onerisinin Kibris halkini  by-pass etmek manasina geldigini, Kibris`lilik diye bir etnik kimligin olmadigini ve Birlesmis Milletler gozetiminde yapilacak bir plebisit ile 80 % olarak Kibris`in dil,irk, kultur ve duygu olarak Yunan oldugunu ortaya cikaracagini, Kibris`lilarin Birlesmis Milletler`de kendilerini ifade etme imkanlari olmadigi icin onlar adina Yunanistan ìn konustugunu dile getirmistir.

  Yunanistan tarafindan sunulan taslak karar metni Politik Komite `de oylanmis,33 evet, 20 hayir ve 25 eksikle karar alinmistir. Birlesmis Milletler Genel Kurulu`nda ise taslak karar metni 31evet, 23 hayir ve 24 eksik ile karar icin gerekli olan 3/2 cogunlugu saglayamadigi icin kabul edilmemistir.

  1958 YILI      

  15 Agustos tarihinde Yunanistan , Genel Kurul`un 13.sezon toplantisinda " Kibris Sorusu`nun " gundeme alinmasi icin basvuruda bulunmustur. Genel Kurul 28 Eylul tarihinde " Kibris Sorusu`nu " gundeme almis ve gorusulmesi icin 1.numarali Politik ve Guvenlik Komitesine gondermistir.

  12 Eylul tarihinde Yunanistan bir bilgi notu yayimlamistir. Ingiltere `nin Kibris`lilar ile direkt gorusmelere girmekten kacindigini, Yunanistan devketinin Kibris nufusunun % 80`ninin goruslerini yansittigini, Kibris icin Kendi Kaderini Tayin Hakkinin kabul edilebilir tek cozum oldugunu ve Birlesmis Milletler Antlasmasi`nin 73. Maddesinin b paragrafina gore gercek ve demokratik bir kendi yonetiminin kurulmasi oldugunu belirtmistir.Yunanistan`in bilgi notunda Ingiltere`nin Kibris`in yonetiminin % 80 Kibris Rum Toplumu ile % 17 Kibris Turk Toplumu arasinda ayristirdigi bir plan sundugunu , bunun Kibris`lilar tarafindan anti demokratik bulundugunu belirtmistir.

  26 Kasim tarihinde Yunanistan Profesor Alejandro Alvarez ve Maurice Bourquin tarafindan hazirlanan Kibris icin Togo Cumhuriyeti orneginde oldugu gibi cogunlugun kararinin alinmasi gerektigine dair bir raporu Politik Komiteye iletmistir.

  Politik Komitedeki gorusmeler sirasinda Yunanistan, Turkiye ve Ingiltere tarafindan taslak karar metinleri sunulmustur.

  Yunanistan , Genel Kurul`un (1) Ingiltere`nin Kibris`lilara kendi bagimsizliklarini olusturucaklari demokratik  bir surecde kendi yonetimlerini olusturmalari icin yardim edecegi,Turk azinliga yeterli korunma garantilerinin saglanmasini ve yonetimde yer almalari saglanacagi ( 2) 5 uye ulkeden olusan iyi niyet komitesinin ilgili her kesim ile goruserek bir raporu hazirlayarak Genel Kurul`a sunmasini istemistir.

  Turkiye`nin onerisinde Kibris `da yer alan her iki halkin birbirini yonetiminin altina alinmayacagi bir sistem uzerine Genel Kurul`un ilgili direkt 3 ulkenin Kibris`in ozel kosullari cercevesinde Kendi Kaderini Tayin Hakki cercevesinde gorusmeleri noktasinda taslak karar metnini sunmustur.

  Ingiltere tarafindan sunulan taslak karar metninde Ingiltere`nin ilgili tum taraflar tarafindan Birlesmis Milletler Antlasmasi ilke ve amaclari cercevesinde kabul edilebilecek bir cozumu bulana kadar  uluslararasi gorusmelerin cercevesinde caba gostermesi ve ilgili tum taraflarin sonuna kadar isbirligi yapmasi yazilmistir.

  Yunanistan 1958 yili Politik Komite`ye sunmus oldugu taslak karar metninde Kibris Turk Toplumu`na azinlik haklarinin verilecegi acikca belirtilmis bir metin hazirlamistir, Birlesmis Milletler Antlasmasi cercevesinde cogunluk Kibris Rum Toplumu icin Kendi Kaderini Tayin Hakki`nin varligi belirtilmistir.

  Turkiye`nin onerisinde , Kibris icin Kendi Kaderini Tayin Hakki kararinin ilgili 3 ulke tarafindan surdurulmesi istenmistir.

  Ingiltere Kibris icin Kendi Kaderini Tayin Hakki cozumu icin ilgili TARAFLAR kelimesini kullanmistir.

  28 Kasim`da Kolombiya bir taslak karar metnini Politik Komiteye sunmustur, Kolombiya ilgili her Taraf`in gorusmeleri surdurmesini ve Birlesmis Milletler Genel Sekreteri`nin olusturacagi bir gozlem grubunun gorusmeleri tesvik etmesi ve kabul edilir ise arabuluculuk da bulunabilmesini istemistir.

  Iran daha sonra revize edilen bir taslak karar metnini sunmustur, ilgili 3 ulkenin ve Kibris`in temsilcilerinin bulunacagi bir konferansinin duzenlenmesini istemistir.

  Seylan, Haiti, Izlanda, Hindistan Irlanda, Nepal, Panama, Sudan, Birlesik Arap Emirlikleri ve Etiyopya tarafindan hazirlanan ortak taslak metninde ise onemle belirtilmesi gereken husus ise Kibris icin azinliklara mesru haklarinin koruma altina alinmasini istemistir.

  Belcika iyi niyetli cozum iceren bir taslak metin hazirlamistir.

  4 Kasim `da yapilan oylama ile Ingiltere ve Turkiye`nin destek verdigi Iran metni, 31 evet,2 hayir 28 eksik ile kabul edilmistir. Yunanistan`in destek verdigi Kolombiya metni ise 17 evet, 17 hayir 47 eksik ile kabul edilmemistir. Belcika`nin onerisi ise 11 evet, 22 hayir ve 48 eksik ile red edilmistir.

  4 Kasim1958 tarihinde yapilan oylama sonucunda Iran taslak karar metni kabul edilmis, Kibris`in Kendi Kaderini Tayin Hakki icin Ingiltere,Yunanistan, Turkiye ve Kibris halkinin temsilcilerinin katilacagi uluslararasi bir konferansin duzenlenmesi karari alinmistir. Birlesmis Milletler Politik Komitesi aldigi bu karar ile Kibris `da yasayan cogunluk Kibris Rum Toplumu ile azinlik Kibris Turk Toplumu`nun beraber her ikisinin de Birlesmis Milletler Antlasmasi cercevesinde Kendi Kaderini Tayin Hakki`nin oldugunu kabul etmis ve konunun ortak bir konferans da konusulmasi kararini almistir.

  Birlesmis Milletler Genel Kurulu`nda  73. Madde cercevesinde bir kararin onaylanmasi icin  2/3 cogunlugun saglanmasi gerekmektedir.

  5 Kasim gunu Amerika Birlesik Devletleri`nin arabuluculugu ile sabah saat 10.30`da New York Birlesmis Milletler binasinda Ingiltere, Yunanistan, Turkiye ,Iran, Meksika ve Amerika Birlesik Devletleri toplanmistir. Yunanistan`in da kabul edecegi ve Birlesmis Milletler Genel Kurulu`nda 2/3 cogunlugun oyunu alacak bir taslak karar metni muzakereleri 6 ulke arasinda yapilmis ve ogleden sonraki Genel Kurul oturumunda   4 Kasim gunu Politik Komite kabul edilen karar oylamaya sunulmamis, 5 Kasim sabahi 6 ulke arasinda yapilan toplanti sonrasinda kabul edilen taslak metin Genel Kurul`da da oybirligi ile kabul edilmistir. Birlesmis Milletler Genel Kurulu`nun 5 Kasim gunu 1287 sayili karari ile Kibris icin TARAFLAR`a bariscil,demokratik ve adil bir sonuc icin cagrida bulunulmustur.

  1287 sayili 1958 tarihli Birlesmis Milletler Genel Kurulu karari, 1954 tarihinde Yunanistan`in Kibris Sorusu icin , Kibris`in Kendi Kaderini Tayin Hakki icin yapmis oldugu basvuru sonrasinda ,almis oldugu son karardir. Bu karar sadece Yunanistan tarafindan  kabul edilmemis ayni zamanda Genel Kurul`da uye tum ulkeler tarafindan da oy birligi ile kabul edilmistir.

  Birlesmis Milletler`de 1954 yilinda baslayan Kibris Sorusu icin kabul edilen karar kadar , kabul edilmeyen oneriler de konunun anlasilmasi acisindan son derece onemlidir.

  1-     Yunanistan `in Kibris`da cogunluk tarafindan Togo Cumhuriyeti orneginde ki gibi Kendi Kaderini Tayin Hakki`nin kullanilmasi talebi kabul edilmemistir. Kibris icin icin BM Antlasmasinin 73.maddenin b bendine gore ozgun bir yaklasim kabul edilmistir. Kibris icin Kendi Kaderini Tayin Hakki, TARAFLAR arasinda ki gorusmelerle cozumlenmesi noktasinda karar alinmistir.

  2-     Kibris Turk Toplumu`na, Yunanistan`in onerisi ile AZINLIK haklari verilmesi kabul edilmemistir. 

  Yunanistan Devleti`nin 1957 yilinda Birlesmis Milletler`de Kibris Rum Toplumu`nun goruslerini, onlarin Birlesmis Milletler`de kendilerini temsil etme imkani olmadigini icin dile getirdigi cumlesi ile taraf olmasinin, diger yansimasi da Kibris Turk Toplumu`nun kendisini Birlesmis Milletler`de temsil etme imkani olmadigi icin Turkiye taraf olmustur. 1287 sayili kararda nufus olarak cogunlukta olan Kibris Rum Toplumu ile nufus olarak az olan Kibris Turk Toplumu, Kendi Kaderini Tayin Hakki noktasinda ayni hukuki tanim icerisinde nihai Birlesmis Milletler kararinda yer almistir.

  Kibris Cumhuriyet`inin 16 Agustos 1960 tarihinde kurulusuna giden surec Birlesmis Milletler Genel Kurulu`nun Halklarin Kendi Kaderlerini Tayin Hakki basvurusu sonrasinda aldigi 1287 sayili karar cercevesinde gerceklesmistir.

  Birlesmis Milletler Genel Kurulu`nun 1287 sayili kararinin verdigi hukuk ile Turkiye ve Yunanistan  ancak Zurih`de antlasma imzalayabilmislerdir ve akabinde ki hukuki Kibris Cumhuriyeti`nin kurulusuna giden antlasmalar gerceklesebilmistir.

SINIRLI KIBRIS CUMHURIYETI

19 Subat 1964 tarih ve 1096 sayili Birlesmis Milletler Guvenlik Konseyi oturumunda eski Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birligi adina bay Fedorenko 1960 Lefkose Antlasmalari`nin Birlesmis Milletler Antlasmasi`nin 103.Maddesi ile celistigini , Birlesmis Milletler Antlasmasi`nin 103 . Maddesinin Garanti Antlasmasi`ndan  ustun gelmesi gerektigini , bir ulkenin ( Kibris`in ) icislerine baska bir ulkenin karisamayacani belirtmistir.

  25 Subat 1964 tarih ve 1097 sayili Birlesmis Milletler Guvenlik Konseyi toplantisinda eski Cekoslovakya temsilcisi bay Hajek, Zurih ve Londra Antlasmalari ile olusturulan Kibris Cumhuriyeti`nin Birlesmis Milletler Antlasmasi`nin 103. Maddesi ve 2. Maddesinin ozellikle 1,3,4 ve 7. paragrafi ile ters dustugunu ifade etmistir.

  Ayni oturumda Kibris Rum Toplumu adina bay Kipriyanu , Birlesmis Milletler Antlasmasi`nin 2. Maddesinin 1.paragrafi ile 4.paragrafina ve 103 Maddesi ile Garanti Antlasmasi`nin ters dustugunu belirterek gecersizligini dile getirmistir.

  Garanti Antlasmasi konusunda 19 Subat 1964 tarihli Birlesmis Milletler Guvenlik Konseyi`nde Amerika Birlesik Devletleri adina bay Stevenson, Kibris Cumhuriyeti`ni olusturan surec icerisinde Garanti Antlasmasi`nin ve anayasanin olusturuldugundan bahisle, bu antlasmanin degistirilmesi veya revize edilmesinin ancak imzaci tum taraflarca mumkun olabilecegini, Birlesmis Milletler Guvenlik Konseyi`nin de bu konuda yetkisiz oldugunu belirtmistir.

   16 Agustos 1960 tarihinde kurulan Kibris Cumhuriyeti, Anayasasinin degizmez maddeleri konusunda ve Birlesmis Milletler Antlasmasi`nin 73. Maddesine giren sorumluluklari noktasinda , Birlesmis Milletler`in ve 16 Agustos 1960 Antlasmasi`nda yer alan Garantor Devletler`in denetimine dahildir, Birlesmis Milletler Antlasmasi`nin 2. Maddesi`nin 7. paragrafi bu cercevede Kibris Cumhuriyeti icin gecerli degildir. Kibris Cumhuriyeti bir Yunanistan Cumhuriyeti, bir Turkiye Cumhuriyeti veya 27 Nisan 1960 tarihinde Birlesmis Milletler Antlasmasi`nin Kendi Kaderini Tayin Hakkini kullanarak bagimsizligina kavusan Togo Cumhuriyeti degildir, sinirli bir cumhuriyettir ve bu Birlesmis Milletler Antlasmasi`nin 103. Maddesi ile celismemektedir. 1964 yilinda  Birlesmis Milletler Guvenlik Konseyi`nce Guney Kibris Rum kesimi, , eski Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birligi ve eski Cekoslovakya`nin BMGK`da yapmis oldugu oneriler BMGK` ce kabul edilmemis, Kibris Cumhuriyeti`nin sinirli hukuki statusu Birlesmis Milletler Guvenlik Konseyi`nce de ikinci kez onaylanmistir

   BM Raporunda Sinirli Kibris Cumhuriyeti Kavrami ve Kibris Rum Toplumu ile Yasadisi Kibris Rum Yonetimi`nin 1965 Yilinda Kibris Turk Toplumu`nun Kendi Kaderini Tayin Hakkinin Kibris Cumhuriyeti Icin Kullandigini Kabul Etmesi,

4 mart 1964 tarih 186 numarali Birlesmis Milletler Guvenlik Konseyi kararinin  7 nolu paragrafinda belirtilen arabuluculuk mekanizmasinda gorev alan Ekvotor`lu bay Galo Plaza`nin  hazirladigi 26 Mart 1965 tarih ve S/6253 numarali raporunda Kibris Rum Toplumu detayli sekilde, Kibris Cumhuriyeti`nin " Sinirli Cumhuriyet " olmasini bay Galo Plaza`ya sikayet etmislerdir. Bay Galo Plaza`nin raporunun  Kibris Rum Toplumu`nun bakis acisini yazdigi 67 nolu paragrafda , Kibris Rum Toplumu " antlasmalarla sinirlanmamis" bir Kibris dileginini dile getirdiklerini ( unfettered by any treaties ) . Raporun 91 nolu paragrafinda Kibris Rum Toplumu`nun lideri`nin ayni zamanda  Kibris Devleti`nin  basinda oldugunu, bu sebeple Kibris Rum Toplumu ile Kibris Devleti`nin goruslerinin degismedigini , 1960 Antlasmalari`ndan kaynaklanan sinirlardan kurtulmak istediklerini ve Kibris Adasi`nin geleceginin " uluslararasi kabul edilmis Kendi Kaderini tayin hakki ilkeleri cercevesinde" yeniden 1960 Antlasmalarindan kurtulduktan sonra kullanmak istediklerini yazmistir. Acikca Birlesmis Milletler Genel Kurulu`nun 1287 sayili kararina karsi ciktiklarini, Kibris Adasi icin Kibris Rum Toplumu`nun" Ikinci Kendi Kaderini Tayin Hakki " isteminde bulunduklarini yazmislardir

  Kibris Rum Toplumu`nun raporun 94 nolu paragrafinda " Kendi Kaderini Tayi Hakki" isteklerinin acikliga kavusturulmasi gerektigini yazmaktadir. Burada ki kasit ise Enosis oldugu belirtilmektedir.

  Yunanistan Devleti`nin 102 nolu paragrafda Kibris Rum Toplumu`nun " sinirli cumhuriyet" e karsi cikislarini ve Kibris Rum Toplumu`nun " Kendi Kaderini Tayin Hakki" isteklerini desteklediklerini yazmislardir. Yunanistan Basbakani`nin Kibris`in politik geleceginin Kibris`da cogunluk tarafindan belirlenmesi gerektigini, bunun Enosis veya bagimsizlik karari olsun kabul edeceklerini. Kibris`in ozgur kararina saygi duyacaklarini ama baskalarinin Kibris`in Kendi Kaderini Tayin Hakki kararina mani olmasini da kabul etmeyeceklerini yazilmistir. Yunanistan Devleti`de Birlesmis Milletler Genel Kurulu`nun 1287 sayili kararinin Kibris adasi icin " Kendi Kaderini Tayin Hakki" oldugunu red ettikleri manasina gelen ve Yunanistan `in Kibris Adasi icin Kibris Rum Toplumu adina " Ikinci"  Kendi Kaderini Tayin Hakki istemini desteklediklerini yazmistir.

  Bay Galo Plaza raporunun 126.paragrafinda 16 Agustos 1960 Lefkosa Antlasmalarinin Kibris`in politik yapisini olusturdugunu 4 Devlet`in ve 2 Toplum`un yasal olarak birbirlerine esit statude oldugunu, Zurih ve Londra Antlasmalari`nin 16 Agustos 1960 Lefkose Antlasmalarinin temeli oldugunu belirtmistir.

  "Bagimsizlik,Kendi Kaderini Tayin Hakki ve Uluslararsi Baris " basliginda 133. nolu paragrafinda ,bay Galo Plaza, Kibris Rum Toplumu ile Kibris Turk Toplumu`nun 1960 Antlasmalari ile BM Antlasmasi`nin 73. Maddesi cercevesinde Kendi Kaderini Tayin Hakkini kullandigini kabul ettigini farkli bir sekilde yazmistir.Kibris Rum Toplumu`nun, Kibris Cumhuriyeti`nin bagimsizlik ve egemenlik haklarinin ve diger Birlesmis Milletler uyesi devletlerle" egemen esitlik" ilkesinin 16 Agustos 1960 Lefkose Antlasmalari ile zayiflatildigini,bu Antlasmalarin Kibris`in kendi anayasasini degistirmeyi yasakladigini, Kibris Rum Toplumu`nun bu sinirlamalari Antlasmalar imzalandigi zamanki kosullarda ulkenin bolunme tehlikesine karsi  imzaladiklarini, bugun icin Kibris Rum Toplumu`nun isteklerinin , Kibris icin " sinirsiz bagimsizlik" oldugunu, bu sayede Kibris`in geleceginin cogunluk yonetiminin ve azinlik korunmasi temel ilkesine bagli olmasi gerektigini ve Kibris`in gerek ic gerekse de dis iliskilerinde ki tum sinirlarin bir kenara konmasi isteminde bulunduklarini yazmistir.

 91.nolu paragrafda belirtildigi sekilde ,Kibris Rum Toplumu ve Kibris Hukumeti raporda  Kibris Turk Toplumu`nun 1965 tarihinde azinlik olmadigini acikca ifade etmisleridir. Sinirli cumhuriyet`in sinirlari kaldirildiktan sonra nufus olarak cogunluk ve nufus olarak azinlik kavraminin hayata gecmesi isteminde bulunmuslardir, bu Kibris Turk Toplumu`nun ne olmadiginin beyani olarak kabul edilmelidir, bu da nufus olarak az olan Kibris Turk Toplumu Kibris Cumhuriyeti`nde azinlik olmadiginin ve asli kurucu unsur oldugunun tekrar teyit edilmesi manasindadir. Kibris Cumhuriyeti icin Kibris Rum Toplumu, cumhuriyetin sinirlari kaldirildiktan sonra referandum yolu ile Kibris Turk Toplumu`nu azinlik yapmak istemektedir.

  Raporun  Ingiltere  basliginda 112. nolu paragrafinda , Ingiltere`nin ulkede ki uslerinin, Kibris Cumhuriyetri sinirlari disinda oldugu belirtikleri yazilmisdir.Bu cumle raportor bay Galo Plaza`nin raporunun hukuken Birlesmis Milletler Hukuku`nu uzerine, ne yazik ki yeterli bilgisi olmadan yazdiginin ispatidir. Eger bir yorum gerekiyor ise Ingiltere`nin uslerinin Kibris Cumhuriyeti`nin sinirlari disinda olduguna karsi, bu uslerin Koloni topragi olmadigini Ingiltere belirtmistir, eski kolonisinde yer alan topraklar koloni topragi degilse ve Kibrsi Cumhuriyeti`nin sinirlarinin da disinda ise, bay Galo Plaza 16 Agustos 1960 Antlasmalarinin , Kibris adasi icin " Kendi Kaderini Tayin Hakki Antlasmalari"   oldugunu yazmasi gerekmekteydi.

KUZEY KIBRIS TURK CUMHURIYETI`NIN ILANI SONRASINDA BIRLESMIS MILLETLER GUVENLIK KONSEYI`NIN 541 VE 550 SAYILI KARARLARI

Birlesmis Milletler  Guvenlik Konseyi  541 Sayili Karari Gorusmeleri

    BMGK 541 Sayili Kararinin alinmasindan once 4 oturum duzenlenmistir. 2497 - 2500 sayili oturumlar Kibris`a ayrilmistir.

  17 Kasim 1983 tarihinde 2497 sayili BMGK toplanti tutanaklari 21 nolu paragrafinda Guney Kibris Rum Kesimi temsilcisi bay IACOVOU, Kibris Turkleri`nin " Kendı Kaderini Tayin Hakki"  icin, bu hakkin bir ulkede yasayanlarin tamami tarafindan bir butun olarak kullanilmasi gerektigini, ulkede yasayan her toplumun ayri ayri " Kendi Kaderini Tayin Hakki" nin bulunmadigini, 23 nolu paragrafta , Birlesmis Milletler`de Kendi Kaderini Tayin Hakki`nin cok iyi duzenlendigini ve bir ulkenin butunlugu icerisinde kullanilamayacagini belirtmis,81 nolu paragrafda ise Kibris Cumhuriyeti Anayasasi`nin 185.Maddesine , Kuzey Kibris Turk Cumhuriyeti ilaninin aykiri  oldugunu belirtmistir.

  Yunanistan Devleti adina bay Haralambopoulos 9 nolu paragrafda Kuzey Kibris Turk Cumhuriyeti`nin ilaninin 1960 Antlasmalarina aykiriligini ve Kibris Cumhuriyeti Anayasasi`nin 185. Maddesine aykiriligini ifade etmistir.

  17 Kasim 1983 2498 sayili BMGK ogleden sonra oturumunda Kibris Turk Toplumu lideri Sayin Rauf Denktas yaptigi konusmada  , egemen ve bagimsiz Kibris`da Turk Toplumu`nun esit statusu ve ortaklik haklarinin elinden alinmasi ile 1963 yilinda baslayan Kibris Rum Toplumu tarafindan baslatilan silahli saldirilar ile baslayan surecte Kibris Turk Toplumu`nun 20 yildan fazla yasadigi acilari, maruz kalinan soykirimlari ve toplu mezarlari, silah zoru ile Kibris Cumhuriyeti`ndeki yerlerinden atilan Kibris Turkleri ni, silah zoru ile Kibris Devleti`ne egemen olan Kibris Rumlari`ni ve sureci detalari ile dile getirmis ve surecte illegal isgal edilmis Kibris Cumhuriyeti`ne karsi Kibris Turk Toplumu`nun karsi durdugunu, su an Kibris Cumhuriyeti`nin Adan Z ye illegal oldugunu, Turk tarafinin azinlik olarak ortya konmak istendigini ayni zamanda Tukr kimliginin oldurulmeye calisildigini, Kibris Turk Toplumu`nun varliginin oldurulmeye calisildigini, asli kurucu unsur olan Kibris Turk Toplumu`nun tum haklarinin elinden alinmaya calisildigini, Kibris`in bir Yunan adasi oldugu iddialarinin  15 Kasim tarihinde Kibris Turk Toplumu`nun Kendi Kaderini Tayin Hakkini kullanilmasi kararini aldirtigini belirtmistir.

  2498 sayili oturumda Turkiye Cumhuriyeti temsilcisi bay Coskun Kirca , Kibris adasinda dekolonizasyon surecinde " Kendi Kaderini Tayin Hakki" nin ortak olarak 2 toplum tarafindan  1960 tarihinde kullanildigini bunun da BMGK tarafindan sorunlarin ancak2 toplumun ortak mutabakati ile cozumlenebilecegi karari ile tanindigini, Kibris Turk Toplumu`nun adada etnik bir azinlik olmadigini,1960 Kibris Anayasasi`nin karar alici mekanizmalarda esitlik sagladigini, Kibris Adasi`nda BM Kendi Kaderini Tayin Hakki`nin bu sekilde kullanildigini, Kibris Adasi icin bu modelin secildigini, Kibris Rum tarafinin tek tarafli Kibris Turk varligini tanimayan hareketleri cercevesinde  Kibris Turk Toplumu`nun Kendi Kaderini Tayin Hakki`ni kullandiklari ifade etmistir. Bay Coskun Kirca Temmuz 1974 tarihinde Cenevre Deklerasyonu ile 3 Garantor ulkenin Kibris Cumhuriyeti`nde 2 Toplum idaresinin oldugunu kabul ettiklerini de sozlerine eklemistir.

  18 Kasim 1983 tarih ve 2500 sayili BMGK oturumun tutanaklarinin 40 nolu paragrafinda Togo Cumhuriyeti temsilcisi bay Amega, 1958 yilinda  Yunanistan `in Birlesmis Milletler Genel Kurulu Politik Komite`sine Kibris icin Kendi Kaderini Tayin Hakki`nin ornek alinmasi gerektigini soyledigi ulkenin temsilcisi olarak, Kibris sorununun cozumunun Kibris Anayasasi`na ve bagimsizligi kazandigi zaman yapilmis antlasmalara siki sikiya bagli kalacak sekilde cozulebilecegini, taraflarin hicbirinin " de facto" durumdan yararlanmamasi gerektigini belirmistir. Togo Cumhuriyeti Kibris Rum Toplumu`nun " de facto" olarak ustu kapali olarak Kibris Cumhuriyeti`ni ele gecirdiklerini ima etmisdir.Togo Cumhuriyeti, 1960 Antlasmalarina gonderme yaparak,Yunanistan`in Kendi Kaderini Tayin Hakki kullanilmasi icin ornek ullke gosterdigi ulke olarak, Kibris icin Kendi Kaderini Tayin Hakki`nin farkliligini net olarak ifade etmistir.

  Ayni oturumda Demokratik Yemen adina konusan bay Al-Ashtal , tutanaklarin 48 nolu paragrafinda , Kuzey Kibris Turk Toplumu`nun bagimsizlik ilaninin Birlesmis Milletler Genel Kurulu`nun , Kendi Kaderini Tayin Hakki`ni duzenleyen 1514 sayili kararina aykiri oldugunu, Kendi Kaderini Tayin Hakki`nin ancak toprak butunlugu cercevesinde kullanabilecegini dile getirmistir.

  Turkiye Cumhuriyeti temsilcisi bay Coskun Kirca tutanaklarin 63 nolu paragrafinda  Kibris Turk Toplumu`nun bagimsizlik isteminin 1960 tarihli  Antlasmalarina aykiri olmadigini, bu ilamin bir butun olarak gorulmesi gerekigini, 16 Agustos 1960 Antlasmalari ile olusturulmus ortak cumhuriyeti, 2 toplumun kendi kaderini tayin hakkinin ifadesi oldugunu, 64 nolu paragrafda bay Coskun Kirca , ortak cumhuriyetin Kibris Rum tarafinca 1963 yilinda yok edilmesinden sonra , Kendi Kaderini Tayin Hakki`nin Kibris Turk Toplumu acisindan tekrar  kullanilma hakkinin dogdugunu ifade etmistir.

  Yapilan gorusmelerden sonra BMGK 541 sayili kararini,  18 Kasim 1983 tarihinde, Kuzey Kibris Turk Cumhuriyeti`nin ilanindan 3 gun sonra 2500 sayili toplantisinda almisdir.

  Birlesmis Milletler Guvenlik Konseyi 550 Sayili Karari Gorusmeleri

  Birlesmis Milletler Guvenlik Konseyi 550 sayili karari almadan once 9 oturum duzenlenmistir, 2531 - 2539 sayili oturumlar Kibris`a ayrilmistir.

  Sayın Kibris Cumhurbaskani Rauf Denktas , 4 Mayis  1984 ,2534 sayili  oturum tutanaklarinin 21 nolu paragrafinda, Kibris Cumhuriyeti`nin egemenlik ve bagimsizliginin Kibris Rum Toplumu tarafindan kazanilmadigini, Kibris`da yasayan 2 toplumun arasinda ki antlasmazlik - (Kibris Rum Toplumu`nun bagimsizliktan anladigi Yunanistan ile birlesmeyi ( ENOSIS ) ozgurluk ve kendi kaderini tayin hakki olarak algilamasi )- ve Kibris Turk Toplumu`nun buna direnmesi ve bunun Kıbrıs Turk Toplumu`nca YENIKOLONIZM olarak algilanmasi sonucunda Kibris Cumhuriyeti`nin kuruldugunu, 22 nolu paragrafda olasi bir Turk-Yunan savasina engel olabilmek ve Kibris`da yasanan ic  savasi bitirmek  uzere bir SUI GENERIS, ortak bir devlet olarak Kibris Cumhuriyeti`nin kuruldugunu,1963 yilinda Kibris Rum Toplumu tarafindan yikilanin bu ortak devlet oldugunu, 27 nolu paragrafda 19 Temmuz 1974, 1780 sayili BMGK  oturumu 46 nolu paragrafinda yer alanYunanistan BM temsilcisinin sozlerinden alinti yaparak

              " Yunanistan Disisleri Bakani Averof`un surekli ikazlarina gozardi ederek Makarios `un, Zurih Antlasmasini degistirmek icin 13 Maddelik onerisinde israr ettigini, bunun Aeolus`un cantalarini actigini Aralik 1963 tarihindeyasanan  trajik  olaylari baslattigini ve de yesil hat ile de facto adanin bolunmesine sebeb olmustur "

  2534 sayili oturum tutanaklarinin 124 nolu paragrafinda Pakistan adina Bay Shah Nawaz, Kibris Turk Toplumu`nun Kibris Cumhuriyeti`nde esit statusu ve ortakliginin SUI GENERIS oldugunu, bunun 1960 Anayasasi`nin ozunde yer aldigini, Kibris`da Rum ve Turk Toplumlari arasinda hic bir sekilde bir cogunluk ve azinlik ayiriminin yapilamayacagini belirtmistir.

  2535 sayili oturum tutanaklarinda Jamaika temsilcisi bay Carr 5 nolu paragrafda  16 Agustos 1960 tarihinde Kibris`in bicommunal, iki ulustan olusan bir cumhuriyet olarak Subat 1959 Zurih ve Londra antlasmalari sonrasinda taraflar arasinda - Kibris Rum`lari, Kibris Turk`leri, Yunanistan, Turkiye ve Ingiltere - kuruldugunu belirtmistir. Guney Kibris Rum Temsilcisi bay Iacovou , Jamaika temsilcisinin bu cumlelerine hicbir itiraz da bulunmamisdir.

  2537 sayili oturum tutanaklarinin 34 nolu paragrafinda Guney Kibris Rum Kesimi temsilcisi bay Iacovou, Kuzey Kibris Turk Cumhuriyeti`nin 1960 Antlasmalarina, Birlesmis Milletler Genel Kurulu`nun  2625 sayili kararina, Helsinki Sozlesmesine, Birlesmis Genel Kurulu 3314 sayili kararlarina aykiri oldugunu belirtmistir.

  11 Mayis 1084 tarihinde ,2539 sayili BMGK oturumunda 550 sayili karar kabul edilmistir.

BIRLESMIS MILLETLER HUKUKU ACISINDAN KUZEY KIBRIS TURK CUMHURIYETI

Birlesmis Milletler hukuku icerisinde Kibris Turk Toplumu`nun kurmus oldugu Kuzey Kibris Turk Cumhuriyeti `nin varliginin yasal olup olmadiginin cok basit bir cevabi bulunmaktadir. Birlesmis Milletler Antlasmasi`nda  "Devlet Kurma" hakki  , " Kendi Kaderini Tayin Hakki" ilkesi cercevesinde BM Antlasmasi 73.Maddesine gore veya Cekoslovakya orneginde oldugu gibi antlasarak veya gecmisden gelen bir hukukun kaynagi uzerinde vardir. Kibris Turk Toplumu`nun Kendi Kaderini Tayin Hakki`nin var olup olmadiginin cevabi, Kuzey Kibris Turk Toplumu`nun Birlesmis Milletler Hukuku icerisinde yasal olup olmadigini, Birlesmis Milletler Guvenlik Konseyi`nin 541 ve 550 sayili kararlarinin dogru olup olmadiginin da cevabini verecektir.

  BMGK`nin 541 ve 550 sayili oturumlarinda Kuzey Kibris Turk Cumhuriyeti`nin taninmamasi noktasinda one surulen BM hukuku kaynagi 1960 tarihli BM Genel Kurulu 1514 sayili kararinin 6 nolu paragrafi, 2625 sayili BM Genel Kurulu kararinda yer alan metnin  Kendi Kaderini Tayin Hakki basligi ve 16 Agustos 1960 Lefkose  Antlasmalari `na olan aykiriligi iddiasidir. BM Genel Kurulu`nun 1514 ve 2625 sayili kararlari bir ulke icerisinde ayrilikci hareketlere karsidir ve ayri bir devlet olusumunu engellemektedir. Bu cercevede Kendi Kaderini Tayin Hakki , Birlesmis Milletler Hukuku icerisinde ayri bir devlet kurma noktasinda yer almamaktadir, bu hak dekolonizasyon sureci icerisinde yer alan ulkeler icin gecerli olmaktadir.

  09/06/2009 tarihinde Birlesmis Milletler Guvenlik Konseyi`nde S/2009/296 dagitim numarasi ile yayimlanan  Kibris Cumhuriyeti ismini kullanan Guney Kibris Rum Kesimi`nin mektubunu temel alind